کد خبر: ۳۵
تاریخ انتشار: ۱۲ خرداد ۱۳۹۴ - ۱۶:۰۱
printنسخه چاپی
sendارسال به دوستان
سدسازی های بدون تدبیر، باعث شده نتوان آنگونه که باید، آب های سطحی را مهار کرد. حفظ و ارزش آب موضوعی است که ارزش آن از نفت نیز بیشتر است. بدون نفت می توان زندگی کرد، بدون آب هرگز نمی توان زندگی کرد.

فاطمه سادات نجفیان:«حفظ و ارزش آب موضوعی است که ارزش آن از نفت نیز بیشتر است. بدون نفت می توان زندگی کرد، بدون آب هرگز نمی توان زندگی کرد.» محمد رضا امیری کهنوج، عضو کمیسیون کشاورزی مجلس با تاکید بر این موضوع، راهکارهایی را برای مدیریت بحران آب ارائه داد. به گفته امیری‌کهنوج، مهار آب های سطحی، توجه به آبخیزداری، تغییر الگوی کشت، بارور کردن ابرها، شیرین کردن آب دریا و مصرف بهینه آب از راهکارهایی است که امیری کهنوج برای مقابله با بحران آب پیشنهاد داد. این عضو کمیسیون کشاورزی معتقد است، سدسازی های بدون تدبیر، باعث شده نتوان آنگونه که باید، آب های سطحی را مهار کرد. وی معتقد است، نباید برای رفع مشکلات آبی از منابع زیرزمینی استفاده کرد. در ادامه گفتگوی کلید ملی با عضو کمیسیون کشاورزی در خصوص بحران آب و راه های برون رفت از آن را می خوانید.

*در استان شما شهرهای محرومی وجود دارند که از منابع آبی خوبی نیز برخوردار نیستند،از نظر اقتصادی این منطقه با مشکلاتی رو به رو است، چه برنامه و تدابیری برای آن در نظر گرفته شده است؟

با وجود خشکسالی پیشرو، آب در ایران از اهمیت بالایی برخوردار است. در نتیجه همه مسئولین باید به آن توجه لازم وکافی را داشته باشند. کرمان به طور عام و جنوب کرمان به طور خاص مستثناء از این قاعده نیست و ما با بحران کم آبی و بی آبی مواجه هستیم.از اول سال زراعی تا کنون، زیر 50 میلیمتر بارندگی داشتیم. این نشان دهنده این است که ما باید تمام تلاش خود را در جهت مهار آب های سطحی به کارگیریم. از طرفی باید اجازه ندهیم از منابع آب های زیرزمینی برداشت شود.

از آنجایی که امکان احداث سد در کرمان وجود ندارد، برای حفظ منابع موجود باید توجه مان به آبخیزداری باشد. منطقه جنوب کرمان، منطقه گسترده و وسیعی است. فقط در حوزه استحفاظی بنده که شامل 5 شهرستان می شود، 32 هزار متر مکعب وسعتش است. یعنی حتی از خیلی از شهرهایی که اطراف ما، بزرگتر است. این پراکندگی، فقط یک حسن دارد و آن این است که اگر در حوزه آبخیزداری کارهایی انجام شود، می تواند در ذخیره سازی و کنترل آب های آسمانی کمک کند. کارهایی در حال انجام است اما این اقدامات باید جدی تر و مصمم تر انجام شود. از سویی با ساخت سدهای سنگ سیمانی می توان به ذخیره سازی آب های سطحی کمک کرد.

از سوی دیگر، تالاب جازه موریان، به وسعت 500 هزار هکتار است که 320 هزار هکتار آن در جنوب کرمان و حوزه انتخابیه من در شهرستان قلعه گنج و رودبار قرار گرفته است. این تالاب در گذشته از دو رودخانه اصلی مشروع می شد، اما متاسفانه با سدهایی که در بالای رودخانه حلیم رود زده شده است، این تالاب خشک شده است. تالاب جازه موریان علاوه بر اینکه یک زیستگاه برای پرندگان در فصل زمستان است، علوفه دام منطقه را نیز تامین می کند. اما امروزه در حال تبدیل شدن به یک کویر است. مردم کرمان حقابه ای که در گذشته به آن‌ها تعلق می گرفته است را می خواهند. در گذشته زمینی‌های کنار این رودخانه و تالاب محل کشت و زرع بودند. اما با خشک شدن تالاب، این شغل از رونق افتاد. وزارت نیرو باید با عمل کردن به وظیفه خودش،حقابه این زمین‌ها را بدهد که این اتفاق نیفتاده است. تخصیص حقآبه یکی از درخواست‌های مردم است. برای جلوگیری از بین بردن این تالاب، باید حقآبه اختصاص پیدا کند.


موضوع دیگر حفر چاه های غیر مجاز است. همه این موارد باعث شده است اکو سیستم آنجا بهم بریزد. جنگل که یکی از ذخائر ارزشمند ما به حساب می آید، با قرار گرفتن در کنار رودخانه هلیل، از بین رفته است.


نکته دیگر که باید به آن توجه ملی شود، بحث صرفه جویی در مصرف آب است. چه در حوزه کشاورزی که 92 درصد از آب را به خود اختصاص داده است، و چه در حوزه آب مصرفی، باید بهینه مصرف کردن را یاد بگیریم.


البته ناگفته نماند که سالها طول خواهد کشید که آبیاری سنتی به صنعتی تبدیل شود. باید گفت از 8 میلیون هکتار که باید آبیاری قطره ای شوند، فقط 1.5 میلیارد آن به شکل آبیاری قطره ای انجام می شود. این موضوع هم ناشی از اعتبار کم در این خصوص است. گرچه تسهیلات شامل می شود، اما جوابگو نیست. با محاسبه ای ساده می توان تخمین زد حدود 10 الی 15 سال با همین بودجه فعلی زمان می برد که بتوان آبیاری سنتی را به آبیاری قطره ای تبدیل کرد. گرچه درظاهر این زمان طولانی است،اما زمانی واقعی است که اگر این زمان وقت صرف شود، نتیجه خوبی خواهد داد. اگر ما آبیاری سنتی را به صنعتی، تحت فشار و قطره ای تبدیل کنیم، ما کار عظیمی را در ذخیره سازی آب انجام داده ایم.

از سوی دیگر باید در آب شرب و مصرفی نیز صرفه جویی انجام شود. آب های سطحی نیاز به جمع آوری دارد. موضوع قابل تامل، هزینه ای است که برای مدیرت و بحران آب نیاز است. حفظ و ارزش آب موضوعی است که ارزش آن از نفت نیز بیشتر است. بدون نفت می توان زندگی کرد، بدون آب هرگز نمی توان زندگی کرد. خیلی از کشورهای اروپایی امروز، وضعیت اقتصادی خوبی را بدون داشتن نفت تجربه می کنند. چرا که آنها از منابع و سرمایه های موجود در کشورشان بهره و استفاده کافی را می برند.

*مجلس برای مدیریت بحران آب آیا اقدامی انجام داده است؟ شما برای مدیریت بحران آب چه راهکارهایی را پیشنهاد می دهید؟

وزارت نیرو باید سدسازی ها را متوقف کند. گاهی ساخت برخی سدها باعث آسیب به منطقه شده است. این سدها با ذخیره آب در پشت آنها و تبخیر آن تا حدودی به جای کمک به کمبود آب منطقه منجر به بی آبی منطقه شده است. حقآبه را به مردم تخصیص دادن، کار دیگری است که می توان برای مواجه با بحران آب انجام داد.بارور کردن ابرها موضوع دیگری است که درباره آن کار شده است. در واقع ما به جای توسعه کمی کشاورزی، باید به فکر توسعه کیفی کشاورزی بود. بالا بردن بهروری وکیفیت دادن به محصولات، می تواند در جهت توسعه کمک کند.

*فعلان در بحث کشاورزی، از چاه های کشاورزی درمصارف صنعتی می کنند. برای منونه گل گوهر در سیرجان و پدیده شاندیز، آیا مجلس در این زمینه اقدام جدی کرده است؟

این موضوع خلاف قانون است اما موضوعی که وجود دارد این است که این کار برای بخش صنایع می ارزد،اما برای بخش کشاورزی،صرفه اقتصادی ندارد. باید راهکارهای موثر و واقعی را در نظر گرفت. شیرین کردن آب دریا، یکی از این راهکارها است که تا حدودی گل گوهر به آن پرداخته است. مجلس طرحی برای برخورد با این موضوع ندارد، اما جا دارد که آن پرداخته شود. نباید از چاه های کشاورزی و شرب در صنعت استفاده شود. صنایع خود می توانند مجوز چاه بگیرند وچاه ثبت کنند.

*موضوع دیگر بحث یارانه ها است که مطرح می شود، بعد از هدفمند شدن یارانه ها و پرداخت مبلغ نقدی آن بابت هر فرزند، برخی کشاورزان که از دولت ماهانه یک مبلغی را دریافت می کنند، و این باعث می شود. زندگی در روستا به فشار مالی کم را تحمل می کنند.

عملیاتی شدن یارانه ها بحث خوبی بود،ما با اصل موضوع مشکلی نداریم، با نحوه اجرایی شدن آن مشکل داریم. نظر ما بر این بود که مبلغ یارانه ها به جای پرداخت به مردم، صرف زیرساختارهای کشور شود. از سوی دیگر مبلغ یارانه ها صرف زیرساخت ها شود.البته باید گفت دولت خرید تضمینی گندم را در برنامه خود گذاشته که این امر باعث شده تمام کشاروزان رو به کاشت گندم بیارند که این خود نیز مخرب است.

* چرا دولت روی محصولی سرمایه گذاری کرده است که مصرف آب زیادی دارد؟ مگر نه اینکه ما با بحران آب مواجه هستیم، چرا محصول دیگری را مد نظر نداریم که نیاز به این مقدار آب با توجه به بحران آب نداشته باشد؟

دولت استانها را بر اساس آب تقسیم کرده است، استانهای پر آب سراغ کشت های محصولات آب بر بروند. مثل برنج و گندم ... از سویی استانهایی که آب کمتری دارند و دچار کم آبی هستند، سراغ محصولاتی بروند که به آب زیادی نیاز ندارد. گندم یک محصول استراتژیک است . اگر قرار باشد ما به واردات گندم وابسته شویم، آسیب می بیند. باید در این زمینه خودکفا شد اما این بدان معنا نیست که با کاشت گندم، به موضوع خشکسالی و بحران آب بی توجه بود، باید با توجه به اکوسیستم هر منطقه، به آن منطقه اجازه کاشت محصول را داد.

نظر شما‌
نام:
ایمیل:
* نظر:
* کد امنیتی:
Chaptcha
حروفي را كه در تصوير مي‌بينيد عينا در فيلد مقابلش وارد كنيد
آخرین اخبار