کد خبر: ۷۵۶۵
تاریخ انتشار: ۰۲ اسفند ۱۳۹۵ - ۱۷:۵۱
printنسخه چاپی
sendارسال به دوستان
محمد زینالی اُناری*

محمد زینالی اُناری

با چه زحمتی و چقدر قنات زدیم و تا آب را هدایت و به نحو احسنت استفاده کنیم. ما ایرانیان، قبل از مدرنیسم لوله کشی آب نداشتیم و قدر آب را می دانستیم. لوله کشی ما را فریفت و آب و منابع بسیار دیگری که هزینه بسیاری از ضروریات جامعه ما را می برد، به زمینه وجودی زندگی ما تبدیل شد. به همین سادگی گمان کرده ایم وضع جهان همین است چرا که مدرنیته و صنعت ما را اغوا می کند. اما یک روزی خبری منتشر می شود که ذخیره آب های ایران در حال تمام شدن است و آب های زیرزمینی در حال زیرزمینی تر شدن هستند. اینک باید به روزی بیندیشیم که از زمینه صنعتی منابع زیستی تنها اسکلت های لوله کشی و کارخانجات صنعتی باقی می ماند و هر آن ممکن است جامعه ابزاری ما تبدیل به روحی اسکلتی شود و به احتضار بیفتیم. 
انتخابات سوت کشان پیش روی ما است و از الآن هیجان آزادی بیان و عدالت محوری و عکسهای رنگی و ... شروع شده است و آب بیچاره و آینده بیچاره تر ما در حال تضرع و زاری است. بسیاری از منافعی که در این ایام خود را گل می کنند، نه از زمینه چاپ و صنعت های مدرن که از وجود آب فراوان و هزینه بر ما ایرانیان جان گرفته است. همه ساله انتخابات هایی شکل می دهیم و از دموکراسی این را فهمیده ایم که در و دیوار را با کاغذهای رنگی پر کنیم و شور و هیجان قلابی برای چشم های مان بیافرینیم تا آب بسیاری توسط کاغذهای مصرفی به هدر روند. بعد امکان دارد همه این صاحبان عکس خطابه های مفصلی درباره اقتصاد مقاومتی بخوانند و خود را به عنوان سالک و مرید واقعی در حوزه اقتصاد نشان دهند. 
خوب این طبیعی است، سیستم اداری ما کاغذ بست است، بروکراسی در آن چیزی شبیه کاغذبازی و رومانس امضا توسط مدیران و کارکنان است. روزی نیست که مردم در ادارات و حتی در مدارس و سیستم های غیردولتی ژست نگیرند و امضا نکنند، یک خط خطی که جای نام ایرانیان را گرفته است. مردم برای این ژست های خط خطی چقدر کاغذ هدر می دهند تا امتیاز خود را از جهان منیت ها بگیرند. در نتیجه هنوز این سیستم کاغذبازی مانده و یک سیستم تیک بازی جدید هم به میان آمده که مثل بازارهای سرپوشیده و پاساژهای ما در حال رقابت هستند. این ژست های پشت میز و دست به رایانه ما در واقع برساخته صنایع کاغذ و کامپیوتر است که هیچ گلی به سر جهان هم در ساخت و ساز آن ها نزده ایم. اما حتی مصرف هر دو این صنایع نیز در کشور ما آب بر و زایل کننده این منبع حیاتی زندگی می باشد. 
یکی از بخش های انرژی بر ما، کارگاه های صنعتی ریز و درشت حاشیه شهری برای خودروها و منابع خانگی می باشد. در همه جای دنیا صنعت، بخش عظیمی از فعالیت ها را با تقسیم کار و ایجاد صنایع بزرگ به بهره وری رسانده و این بهره وری هم در درون صنعت و هم در منابع عمومی لحاظ میشود. اما ما با شعارهای بسیار توسعه و ژست های انتخاباتی، هنوز شهرهایی سرشار از کارگاه های فردگرا و خود محور داریم که در آن ها هر کارگاه با درهای باز، اجاق گازهایی را روشن کرده و هر کدام هم به نوعی به مصرف منابع مختلف اعم از آب و برق می پردازند که این همه نیز در روند تولید خود محتاج آب می باشند. هر روز چند نفر درباره معایب صنعت و مواد غذایی شیمیایی سخنرانی می کنند اما الگوهای اقتصاد فردگرایانه و سنتی ما به شدت وابسته به اسراف آب می باشند. 
مدرنیسم در ایران یک فرم است و جوهر عقلانی خود را ایجاب نکرده و همه رفتارهای مدرنیستی ما اعم از انتخابات و صنعت، یک صورت است و جوهر نشده است. جوهر مدرنیسم، وابسته به کشورهایی است که در آن ها به بروکراسی و دموکراسی درون صنعت و سازه های انسانی می نگرند. اما ما به صورت هایی وابسته به مدرنیسم تبدیل شده ایم که چه بسا سعی در وارد کردن ارزشهای خودمان به عنوان جوهر در آن داریم. اما باید توجه کنیم که یکی از عناصر اصلی مدرنیسم، در واقع بهره وری و تقسیم کار است که به شدت با حفظ منابع و کرامت انسانی هم سوق است. در حالی که برای این دو عنصر به شدت نیازمند و به آن معترفیم و دستورات اساسی برای آن از سوی زعمای کشور صادر می شود، اما مجددا از سوی دیگری با عناصر مدرنیسم و نظم اقتصادی به شدت مبارزه می شود. 
نتیجه این ماجرا همین می شود که در شهرهای ما کاغذ و اینترنت هنوز نتوانسته اند سهم شان را در توسعه اداری روشن کنند. روزنامه و سایت نتوانسته اند سهم شان را در دموکراسی گفتگویی روشن کنند. فروشگاه های بسیار انباشته و کارگاه های ما که برای جذب مشتری به کارخانجات مصرف برق و در واقع آب تبدیل شده اند، به شدت در حال گسترش هستند چرا که ما نتوانسته ایم روح تعاون و سازمان های صنعتی و اداری مدرن را در کشور رونق دهیم. به نظر می رسد هنوز سازمان مدیریت و برنامه ریزی به درستی احیا نشده و پیام اقتصاد مقاومتی و هشدارهای متخصصان در خصوص آب را نشنیده تا دستی به روند تحول اداری در حوزه دولتی و به خصوص در حوزه غیر دولتی بکشد. 

* پژوهشگر فرهنگ عامه
نظر شما‌
نام:
ایمیل:
* نظر:
* کد امنیتی:
Chaptcha
حروفي را كه در تصوير مي‌بينيد عينا در فيلد مقابلش وارد كنيد
آخرین اخبار